Xem xét trách nhiệm của ông Võ Kim Cự: 'Ủy ban kiểm tra Trung ương cần vào cuộc'

(VTC News) - Đại biểu Quốc hội đề nghị Ủy ban kiểm tra Trung ương vào cuộc xem xét trách nhiệm cụ thể của ông Võ Kim Cự vì những sai phạm của Formosa.

Sáng 25/7, trao đổi với phóng viên bên hành lang Quốc hội, Đại biểu Trương Trọng Nghĩa cho rằng cần phải có quy trình xem xét trách nhiệm của ông Võ Kim Cự trong việc sai phạm của Formosa.

Xem xet trach nhiem cua ong Vo Kim Cu: 'Uy ban kiem tra Trung uong can vao cuoc' hinh anh 1

Đại biểu Trương Trọng Nghĩa trả lời phỏng vấn báo chí sáng 25/7 (Ảnh: Phạm Thịnh)

- Ông có bình luận gì về những phát biểu trả lời báo chí hôm qua (25/7) của ông Võ Kim Cự về trách nhiệm của ông này với việc cấp phép dự án Formosa?

Ông Cự là cán bộ cao cấp và ở Việt Nam thì với cán bộ cao cấp, quản lý thì do cơ quan Đảng, Nhà nước. Do đó, xem xét trách nhiệm của ông Cự phải xem xét cả 2 kênh đó. Với kênh bên Đảng thì thường sẽ xem xét trước một bước.

 
Để xem xét trách nhiệm của ông Cự với vấn đề Formosa thì cách làm nên làm như với ông Trịnh Xuân Thanh, và về phía các cơ quan lãnh đạo của Đảng như Ủy ban kiểm tra Trung ương nên tiến hành xem xét trách nhiệm cụ thể.

Đại biểu Trương Trọng Nghĩa

Theo tôi, để xem xét trách nhiệm của ông Cự với vấn đề Formosa thì cách làm nên như với ông Trịnh Xuân Thanh và về phía các cơ quan lãnh đạo của Đảng như Ủy ban kiểm tra Trung ương nên tiến hành xem xét trách nhiệm cụ thể .

Theo tôi việc này cần thiết, nên làm cho rõ ràng để xem có sai phạm hay không và nếu có thì sai phạm đến đâu, nó có ảnh hưởng đến các cương vị hiện tại của ông Cự. Và cũng không nên chậm trễ vì nó có thể gây ra những dư luận nhất định, bất lợi.

- Ông Võ Kim Cự có nói rằng, dự án Formosa thì được nhiều bộ, ngành đồng thuận triển khai và việc nâng thời hạn cấp phép hoạt động cho Formosa từ 50 năm lên 70 năm là đã được Chính phủ cho phép. Trong khi, Thanh tra Chính phủ cho rằng nói vậy là "lấp liếm" vì việc nâng lên 70 năm là chỉ khi Chính phủ đã phát hiện ra và sau này phải chấp nhận việc đã rồi. Ông đánh giá thế nào về vấn đề này?

Theo tôi biết, cái thời hạn 50 năm hay 70 năm đó là rất khác nhau. Pháp luật của chúng ta, nhất là pháp luật về đầu tư nước ngoài, 70 năm là trường hợp đặc biệt và hiếm hoi. Nên ngay cả khi Thủ tướng Chính phủ phê duyệt cũng phải có hồ sơ đầy đủ và có sự tư vấn đầy đủ của các bộ, ngành.

Xem xet trach nhiem cua ong Vo Kim Cu: 'Uy ban kiem tra Trung uong can vao cuoc' hinh anh 2

Trả lời báo chí ngày 24/7, ông Võ Kim Cự vẫn khẳng định không sai trong việc cấp phép cho Formosa đầu tư trong 70 năm

Với các dự án đặc biệt quan trọng như dự án về điện hạt nhân, Thủ tướng cũng phải trao đổi với lãnh đạo Đảng và Nhà nước khác nữa. Cho nên luật mới quy định tất cả các dự án đầu tư đều có thời hạn cấp phép là 50 năm.

Trường hợp 70 năm không đơn giản Thủ tướng "gật đầu" ngay được mà phải có quá trình xem xét rồi mới quyết định.

Do đó, nếu tỉnh mà tự động cấp phép 70 năm thì không thể bào chữa được. Cái đó là sai rồi. Còn sau này, nếu Thủ tướng xem xét chấp nhận lên 70 năm thì điều đó không có nghĩa việc cấp phép trên 50 năm, làm quá quyền hạn của mình là không có sai.

- Có vẻ như theo cách nói của ông Võ Kim Cự thì việc cấp phép cho Formosa là trách nhiệm tập

thể, trách nhiệm chung của các bộ, ngành đã đồng ý triển khai dự án?

Tôi nghĩ thế này, một là quy định của chúng ta có sơ hở thì cũng không thể trách những người lãnh đạo đã làm đúng quy định, quy trình.

Nhưng ngược lại, cũng phải thấy, những người lãnh đạo cao cấp hiện nay cũng là đảng viên, ngoài trách nhiệm công dân, trách nhiệm của cán bộ, công chức thì họ còn có trách nhiệm của người đảng viên.

Thì những quy trình, quy định còn sơ hở mà họ nhận thấy có thể gây thiệt hại cho nhân dân, cho đất nước thì tự người ta phải chủ động kiến nghị bổ sung, sửa đổi thậm chí phải bác bỏ, từ chối những dự án tuy về quy trình là đúng nhưng nó có hại.

Cán bộ cấp dưới thì có thể nói tôi không biết gì nhưng với cán bộ cao cấp thì cán bộ, đảng viên phải có trách nhiệm cao hơn với nhân dân và đất nước.

Dù đúng quy trình mà thấy có hại thì chúng ta phải từ chối và phải kiến nghị sửa quy trình. Những người cán bộ lãnh đạo là đảng viên thì phải như thế.

Video: Ông Võ Kim Cự: Cấp phép cho Formosa 70 năm, tôi không sai

- Theo ông thì có bộ, ngành nào phải chịu trách nhiệm liên quan đến việc cấp phép cho dự án này?

Tôi trở lại ý kiến của Chủ tịch Uỷ ban Trung ương mặt trận Tổ quốc trong đó có ý: Phải xem xét lại trách nhiệm các tổ chức, cá nhân có liên quan trong việc cấp phép, quản lý và giám sát Công ty Formosa vừa rồi.

Tôi cũng cho rằng, thiệt hại gây ra to như thế thì phải xem xét trách nhiệm. Bởi vì, một cây cầu gãy, một căn nhà cháy đã phải xem xét trách nhiệm rồi thì thiệt hại do Formosa gây ra lớn như thế thì phải xem xét trách nhiệm và phải tiến hành ngay. Bên các cơ quan Đảng, Chính phủ cũng phải xem xét việc đó và Quốc hội giám sát việc đó.

- Với thảm hoạ gây ô nhiễm mà Formosa đã gây ra rất nghiêm trọng, nhưng nhìn lại toàn bộ dự án thì không ai chịu trách nhiệm. Trong khi đó, ông Võ Kim Cự vẫn được bổ nhiệm qua nhiều chức vụ mới như Đại biểu Quốc hội, thành viên Uỷ ban Kinh tế của Quốc hội, điều này liệu có khiến dư luận bức xúc?

Chúng ta vẫn chưa khởi động một quy trình xem xét trách nhiệm của ông Cự thì việc người dân phản ánh, cử tri phản ánh, các ý kiến các cán bộ, công chức nhà nước có ý kiến, để có đánh giá đầy đủ thì cần phải có quy trình xem xét như tôi nói ở trên.

Ví dụ, trong trường hợp ông Trịnh Xuân Thanh phải có quy trình xem xét để qua đó xem có sai phạm hay không, sai phạm nhiều hay ít, phải xử lý thế nào, có ảnh hưởng đến các cương vị hiện tại của ông Cự hay không.

Còn bây giờ chưa có quy trình ấy thì chúng ta chưa thể nói gì về ông Cự được và ông ấy vẫn có quyền hoạt động bình thường trên cương vị hiện có.

- Theo ông, qua sự việc này Chính phủ phải xem xét lại chính sách phân cấp đầu tư cho các tỉnh thế nào cho chặt chẽ?

Hiện nay, có vấn đề là chính sách của chúng ta lúc thì tả, lúc thì hữu. Thì cũng đúng thôi vì trong thời kỳ đầu thu hút đầu tư chúng ta phải siết, quy định cho chặt chẽ vì lúc đó còn thiếu kinh nghiệm. Nhưng sau đó, lại buông quá nhiều cho các địa phương. Đã đến lúc chúng ta phải chỉnh sửa lại, nhất là khi Việt Nam đã có quá trình thu hút vốn đầu tư nước ngoài trên 20 năm rồi. Và nền kinh tế của ta đã phát triển ở mức độ không còn như xưa, đạt mức thu nhập trung bình rồi.

Thứ nhất về chính sách thu hút đầu tư cũng phải xem xét lại. Dứt khoát không chấp nhận các dự án đầu tư gây ô nhiễm. Xét lại vấn đề phân cấp. Cái này nằm trong tầm tay, vì vậy cơ quan quản lý nhà nước hiện nay đều biết được là dự án nào thì tỉnh quyết 100%.

Có dự án tuy quy mô nhỏ thôi nhưng lại gây ô nhiễm như có chất phóng xạ hay có yếu tố về an ninh, quốc phòng thì cơ quan trung ương phải xem xét. Tỉnh có thể thu hút đầu tư nhưng việc xét duyệt các dự án như vậy phải do bộ, ngành trung ương làm. Tôi cho là phải sửa đổi lại pháp luật về đầu tư của Việt Nam trong giai đoạn này trước những sự việc đáng báo động như vụ Fomosa.

Video: Đại biểu Dương Trung Quốc phản hồi phát ngôn của ông Võ Kim Cự

Nhiều tỉnh thành, lãnh đạo đã không thoát khỏi sự cám dỗ của cái gọi là tăng trưởng GDP thuần tuý. Cho nên, nhiều người đã có những sơ hở trong xét duyệt dự án, không xuất phát từ lợi ích dài hạn, bền vững của quốc gia mà chỉ chạy theo thành tích của nhiệm kỳ nhất định.

Theo tôi cũng nên chấm dứt việc tăng trưởng GDP thuần tuý đó làm đánh giá thành tích, năng lực cán bộ địa phương. Nhiều chuyên gia trong nước đã có nhiều phân tích, cảnh báo từ hơn 10 năm nay rồi.

Thành tích phát triển không thể chỉ dựa trên con số tăng trưởng GDP 5-7 hay 10%. Bởi nếu cái giá cho tăng trưởng đó là môi trường thì sau này cũng phải lấy tiền để khắc phục chưa kể những thất thoát về tài nguyên.

Phạm Thịnh
Bình luận