Thế giới

Cả thế giới đang nhầm lẫn về Amazon thế nào?

Thứ Tư, 28/08/2019 14:17:00 +07:00

Sự gia tăng các đám cháy ở Brazil gây ra cơn bão phẫn nộ trên toàn thế giới với sự tham gia của những người nổi tiếng, các nhà môi trường và các chính trị gia.

Nhiều ý kiến đổ lỗi cho Tổng thống Brazil, Jair Bolsonaro, vì phá hủy khu rừng nhiệt đới lớn nhất thế giới, Amazon, nơi được gọi là "lá phổi của thế giới". Tuy nhiên, bên cạnh ý nghĩa tốt đẹp của phong trào kêu gọi hành động vì rừng rậm Amazon cũng phát sinh những thông tin sai lệch, theo Forbes.

chay-amazon-13 12

Cháy rừng Amazon.

Mạng xã hội đăng ảnh từ 30 năm trước

Nhiều người nổi tiếng, bao gồm ca sĩ và diễn viên như Madonna và Jaden Smith chia sẻ những bức ảnh trên phương tiện truyền thông xã hội về vụ việc. "Lá phổi Trái đất đang bốc cháy", diễn viên Leonardo DiCaprio cho biết. "Rừng mưa Amazon - lá phổi sản xuất hơn 20% lượng oxy cho hành tinh - đang bốc cháy", Tổng thống Pháp Emmanuel Macron viết. "Rừng mưa Amazon sản xuất hơn 20% oxy cho thế giới" - ngôi sao bóng đá Cristiano Ronaldo viết.

Tuy nhiên những bức ảnh được chia sẻ lại chưa thực sự chính xác là đám cháy đang diễn ra ở Amazon. Bức ảnh mà Ronaldo chia sẻ được chụp ở miền nam Brazil, cách xa Amazon, vào năm 2013. Bức ảnh mà DiCaprio và Macron chia sẻ đã hơn 20 năm tuổi. Bức ảnh Madonna và Smith chia sẻ là hơn 30. Một số người nổi tiếng chia sẻ ảnh từ Montana, Ấn Độ và Thụy Điển.

Một số báo "gỡ rối" cho những bức ảnh và thông tin sai lệch về vụ cháy, nói phá rừng không phải là mới cũng không giới hạn ở một quốc gia, và những đám cháy này không phải do biến đổi khí hậu gây ra.

Hiểu lầm "lá phổi của thế giới"

Nhiều kênh truyền thông lặp đi lặp lại tuyên bố rằng Amazon là lá phổi của thế giới, là nguồn cung cấp oxy lớn trên trái đất. Tuy nhiên, cần nói rõ hơn về sự mệnh danh này, theo các chuyên gia.

"Không có (cơ sở) khoa học đằng sau đó. Amazon tạo ra rất nhiều oxy nhưng nó sử dụng cùng một lượng oxy thông qua quá trình hô hấp nên không tính." - một trong những chuyên gia hàng đầu về Amazon, Dan Nepstad nói.

Việc một số ý kiến cho rằng, "nếu để rừng mưa bị mất đi và không thể khôi phục, khu vực sẽ trở thành savanna, nơi lưu trữ nhiều carbon, có nghĩa là suy giảm "dung tích phổi" của hành tinh, cũng không đúng, theo Nepstad, tác giả chính của báo cáo liên chính phủ gần đây nhất về biến đổi khí hậu. "Amazon sản xuất rất nhiều oxy, nhưng các trang trại đậu nành và đồng cỏ cũng vậy."

Điểm chính cần lưu tâm là có sự gia tăng các đám cháy ở Brazil và cần phải có hành động về vấn đề này.

Truyền thông đang khiến dư luận hiểu lầm

Hiểu lầm "lá phổi" chỉ là phần nổi của tảng băng chìm. Mặc dù số vụ hỏa hoạn trong năm 2019 thực sự cao hơn so với năm 2018, nhưng nó chỉ cao hơn 7% so với mức trung bình của 10 năm trước, Nepstad nói.

forest

Cháy rừng ở Brazil từ tháng 1 đến tháng 8 theo năm, các vụ cháy được phát hiện nhờ vệ tinh.

Một trong những nhà báo môi trường hàng đầu của Brazil đồng ý rằng cách các phương tiện truyền thông đưa tin về vụ cháy đã gây hiểu lầm. Coutinho cho biết những gì đang diễn ra ở Amazon không phải là chưa từng có. "Hãy xem các tìm kiếm trên web của Google về ‘Amazon', và 'Amazon Forest', theo thời gian. Dư luận toàn cầu không quan tâm đến ’bi kịch Amazon' khi tình hình còn tồi tệ hơn thế này."

Và trong khi các vụ cháy ở Brazil đã gia tăng, không có bằng chứng nào cho thấy các vụ cháy rừng ở Amazon gia tăng, theo chuyên gia.

Cháy rừng ở Amazon bị che khuất bởi tán cây và chỉ gia tăng trong những năm hạn hán. "Chúng ta không biết có vụ cháy rừng nào trong năm nay so với những năm trước hay không" Nepstad nói. Những gì tăng 7% trong năm 2019 là các vụ cháy cây bụi khô và cây bị chặt hạ để chăn thả gia súc như một chiến lược để giành quyền sở hữu đất đai.

Bên cạnh bức tranh vẽ một khu rừng Amazon trên bờ vực biến mất, 80% vẫn còn tồn tại. Một nửa Amazon được bảo vệ theo luật chống phá rừng liên bang.

Cả Nepstad và Coutinho đều nói rằng mối đe dọa thực sự là từ các vụ cháy rừng do tai nạn trong những năm hạn hán, mà biến đổi khí hậu có thể trở nên tồi tệ hơn. Các mối đe dọa nghiêm trọng nhất đối với rừng Amazon là các sự kiện khiến khu rừng dễ bị cháy: lửa- hạn hán- nhiều lửa hơn. Ngày nay, 18 - 20% rừng Amazon vẫn có nguy cơ từ nạn phá rừng.

Trong câu chuyện phân cực và gây chia rẽ về rừng Amazon, điểm đồng thuận chung cần khai thác là mong muốn chống lại hỏa hoạn, các chuyên gia nói.

"Hãy tưởng tượng bạn được thông báo (theo Bộ luật lâm nghiệp liên bang) rằng bạn có thể sử dụng một nửa diện tích đất của mình và sau đó được thông báo rằng bạn chỉ có thể sử dụng 20%. Nông dân thực sự thất vọng. Có những người thích săn bắn và câu cá ở trên đất liền và có thể là đồng minh của chúng ta nhưng chúng ta đã mất họ."

Nepstad nói những hạn chế gây thiệt hại cho nông dân 10 tỷ đô la tiền lãi và phục hồi rừng. Chuyên gia cho rằng áp lực từ truyền thông có thể khiến chính phủ hành động quá mức, trong khi không phải lúc nào người dân cũng đốt rừng vì lý do bất hợp pháp.

Chuyên gia đề xuất cộng đồng bảo tồn cải thiện mối quan hệ với nông dân và tìm kiếm các giải pháp thực dụng hơn. Trong khi đó, một trong những thách thức lớn phải đối mặt với các hãng tin tức về các vấn đề phức tạp đang nổi lên, kéo dài như nạn phá rừng nhiệt đới, là tìm cách thu hút độc giả mà không cần sự kịch tính.

Theo dõi thông tin dịch cúm virus corona phát trên các bản tin của kênh VTC1, VTC14, VTC16, ứng dụng VTC Now và liên tục cập nhật trên VTC News.

Phương Anh
Truyền thông Mỹ 'tố' Trung Quốc đang tích cực tuyển điệp viên qua mạng xã hội

14:03 28/08/2019

LinkedIn - mạng xã hội duy nhất của Mỹ không bị chặn ở Trung Quốc - đang là công cụ lý tưởng để truyền bá thông tin sai lệch, - truyền thông Mỹ cho biết.

'Không nên kỳ vọng nhiều vào chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Duterte'

13:42 28/08/2019

Chuyên gia cho rằng người dân Philippines không nên quá kỳ vọng vào chuyến thăm Trung Quốc tới đây của Tổng thống Duterte.

Thủ tướng Malaysia lái thử, khen xe VinFast

13:15 28/08/2019

Thủ tướng Malaysia Mahathir Mohamad ngồi sau bánh lái chiếc Lux SA 2.0 của VinFast, chạy thử khoảng 3 km và đưa ra nhận xét ngắn gọn về mẫu ô tô này.

Trung Quốc từ chối không cho tàu chiến Mỹ cập cảng

13:10 28/08/2019

Trung Quốc từ chối yêu cầu cho tàu chiến của Hải quân Mỹ đến thăm thành phố cảng Thanh Đảo, khi quan hệ giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới căng thẳng.

Brazil đổi ý, nói sẵn sàng nhận viện trợ từ nước ngoài cứu rừng Amazon

11:54 28/08/2019

Brazil nói sẵn sàng nhận viện trợ nước ngoài để chữa cháy rừng Amazon, nhưng khẳng định sẽ tự quyết định điều phối số tiền này ra sao.

Ông Trump muốn mời Putin đến Mỹ dự Thượng đỉnh G-7, Kremlin 'từ chối khéo'

11:48 28/08/2019

Bất cứ chuyến đi nào cũng cần phải được chuẩn bị kỹ lưỡng - thư ký báo chí của Tổng thống Nga cho biết.

Chuyên gia quốc tế chỉ trích thói ‘cậy lớn, nạt bé’ của Trung Quốc trên Biển Đông

08:12 28/08/2019

Chuyên gia cho rằng các hành vi ngang ngược của Trung Quốc phản ánh tâm lý cậy lớn, nạt bé nhưng thích đóng vai nạn nhân của Bắc Kinh.

Huawei thương lượng sử dụng hệ điều hành Nga

07:32 28/08/2019

Huawei bắt đầu đàm phán với Matxcơva để cài đặt hệ điều hành (HĐH) Aurora của Nga trên 360.000 máy tính bảng, các nguồn tin nói với Reuters.

Tổng thống Putin mời nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ ăn kem Nga

07:19 28/08/2019

Hai nguyên thủ quốc gia đi thị sát các thành tựu hàng không của Nga và cùng nhau ăn kem tại Triển lãm Hàng không MAKS 2019.

Tổng thống Brazil yêu cầu ông Macron rút lại lời chỉ trích trước khi bàn chuyện cháy rừng Amazon

06:35 28/08/2019

Tổng thống Brazil muốn người đồng cấp Pháp rút lại những lời lăng mạ trước khi ông chấp nhận đề nghị trợ giúp chống cháy rừng từ G-7.

Lịch
thi đấu

Kết quả

Bảng
xếp hạng